چرا آگاهی از عارضه دهان خشک اهمیت دارد ؟
اگر فردی دچار یکی از ناراحتی های عصبی ، آشفتگی و اضطراب و برخی بیماریهای نادر بافت همبند ( مانند شوگرن و ... ) شود با عارضه خشکی دهان مواجه خواهد بود . در سنین بالا نیز به علت تغییرات فیزیولوژیک بدن عارضه خشکی دهان زیاد دیده می شود . سیگاری ها نیز یکی از شکایات شایعشان خشکی دهان است . در عین حال اگر شخص بیمار در تمام یا قسمت عمده اوقات ، دهان خشک داشته باشد ، این حالت می تواند برای او غیرقابل تحمل شده ومنجر به مشکلات شدید جسمانی گردد .
* دهان خشک
می تواند در ذائقه ( مزه غذا ) ، جویدن ، بلعیدن و صحبت کردن مشکلات بوجود آورد .
می تواند شانس پیشرفت پوسیدگی دندانی و دیگر عفونت ها را در دهان افزایش دهد .
می تواند به عنوان یک علامت برای یک بیماری و یا وضعیت اساسی باشد .
می تواند به واسطه داروهای خاص یا درمانهای دارویی ایجاد شود .
دهان خشک یک جزء طبیعی از گذشت عمر محسوب نمی شود . اگر فردی تصور می کند که دهان خشک دارد ،‌باید به پزشک یا دندانپزشک مراجعه نماید یعنی کسانی که شخص بیمار می تواند آسایش و راحتی خود را مجدداً نزد آنها کسب نماید .
* دهان خشک چیست ؟

دهان خشک وضعیتی است که بزاق به میزان کافی وجود ندارد یا بواسطه بیرون انداختن آب دهان ، محیط دهان خشک می شود .
علائم مربوط به این عارضه :
احساس خشکی و چسبندگی در دهان
مشکل در جویدن ، بلع ، مزه کردن غذا و یا صحبت کردن
احساس سوزش در دهان
احساس خشکی در گلو
لبهای ترک خورده
زبان سخت و خشک
زخمهای دهان
یک عفونت در دهان
واژه علمی بکار رفته برای عارضه دهان خشک گزروستودیا ( Xerostomia ) می باشد .
برخی از مردم احساس می کنند که عارضه دهان خشک را دارند در عین حال غدد بزاقی آنها سالم است . افراد دچار بیماریهای خاص نظیر بیماری آلزایمر ( فراموشی ) یا آنهایی که دچار آسیب های شدید شده اند ممکن است قادر نباشند مرطوب بودن دهان خود را حس نمایند و لذا ممکن است تصور نمایند که دهانشان خشک است حال آنکه واقعاً‌ اینطور نیست .
* چرا بزاق تا این حد اهمیت دارد ؟
بزاق اضافه بر اینکه دهان را مرطوب نگه می دارد اعمال زیر را نیز انجام می دهد :
کمک به هضم غذا
محافظت از دندانها در برابر پوسیدگی
پیشگیری از عفونت بوسیله کنترل باکتریها و قارچهای دهان
فراهم آوردن امکان جویدن و بلعیدن برای شخص
بدون بزاق کافی ، پوسیدگی های دندانی یا دیگر عفونت های دهان می توانند گسترش یابند . همچنین ممکن است مواد غذایی ضروری بدلیل مشکلات جویدن و یا بلع توسط بدن دریافت نشوند .
* دلایل بروز عارضه دهان خشک چیست ؟
زمانی که غدد بزاقی تولید کننده بزاق بطور صحیح فعالیت نکنند شخص بیمار دچار دهان خشک می شود . دلایل زیادی وجود دارد که نشان می دهد چرا این غدد ( غدد بزاقی ) درست عمل نمی کنند .
عوارض جانبی برخی از داروها : بیش از ۴۰۰ نوع دارو می توانند ترشح غدد بزاقی را کاهش دهند . داروهای مربوط به فشار خون و افسردگی اغلب باعث ایجاد دهان خشک می شوند .
بیماری : برخی بیماری ها بر روی غدد بزاقی تأثیر می گذارند . سندرم شوگرن ( مجموعه علائم بیماری است شامل خشکی قرنیه ، التهاب حلق و بزرگ شدن غدد پاروتید و التهاب مزمن مفاصل ) آلودگی و بیماری ایدز ، بیماری قند ( دیابت ) و بیماری پارکینسون ( لرزش شدید عضلات ) همگی می توانند موجب بروز دهان خشک شوند .
- پرتو درمانی ( درمان با اشعه ) : غدد بزاقی ممکن است در صورتی که در مسیر تابش اشعه به منظور درمان سرطان قرار بگیرند دچار آسیب شوند .
- شیمی درمانی
- آسیب های عصبی
* در خصوص دهان خشک چه کاری می توان انجام داد ؟